پژوهشكده تحقيقات اسلامى سپاه

107

پژوهشى پيرامون شهداى كربلا ( فارسي )

برير مردى زاهد ، عابد و از بندگان صالح خدا بود « 1 » ؛ و شمارى از رجال‌نويسان كتاب « القضايا والاحكام » را به وى نسبت داده‌اند . « 2 » برير هَمْدانى از ياران برجستهء امام حسين عليه السلام و از رزم‌آوران كارآمد آن حضرت در جريان واقعهء خونين كربلا به شمار مىرود . او از كوفه راهى مكه شد و در آنجا به كاروان حسينى پيوست . « 3 » از مجموع گزارش‌هاى جنگ و نشانه‌هاى موجود تا حدودى جايگاه و موقعيت رزمى برير در لشكر امام عليه السلام روشن مىشود . او از پيشاهنگان سپاه و در زمرهء سواره‌نظام بود ؛ كه گاه به صورت پيك و گاه به نمايندگى از امام عليه السلام با فرمانده و سپاهيان دشمن به گفت‌وگو مىپرداخت . در گزارشى آمده است : پس از آن‌كه حر و يارانش از حركت امام حسين عليه السلام به سوى كوفه جلوگيرى كردند ، آن حضرت ياران خود را گردآورد و با آنان از تصميم نهايى خود سخن گفت ؛ و آنها را آزاد گذاشت تا دربارهء ماندن و كشته شدن ، يا رفتن و رهايى از مرگ تصميم بگيرند . در آن گفت‌وگو هر يك از ياران امام عليه السلام پاسخ‌هايى دادند و از آن جمله برير خطاب به آن حضرت گفت : « به خدا قسم اى فرزند رسول خدا صلى الله عليه و آله و سلم ، پروردگار به بركت وجود شما بر ما منّت نهاد تا براى يارى شما كشته شويم و پيكر ما قطعه قطعه گردد ، تا در قيامت از شفاعت جدّت برخوردار شويم ، گروهى كه فرزند پيامبر صلى الله عليه و آله و سلم را تباه گرداند روى رستگارى را نخواهد ديد . واى بر آنها ! هنگام رستاخيز خداى را چگونه ديدار مىكنند ؟ آنان در آتش جهنّم فرياد هلاكت و مرگ سر مىدهند » ! « 4 » از آنجا كه برير براى كوفيان آشنا و شناخته شده بود و اميد مىرفت كه گفت‌وگوى او با مردم كوفه موجب هدايت و بيدارى آنان شود ، امام عليه السلام به او فرمود تا با سپاه ابن سعد سخن گويد . وى نيز در برابر سپاه دشمن قرار گرفت و خطاب به آنان چنين گفت : « اى مردم از خدا بترسيد ، اكنون فرزندان و عترت پيامبر صلى الله عليه و آله و سلم در مقابل شما قرار

--> ( 1 ) . فرسان الهيجاء ، ج 1 ، ص 39 ؛ اعيان الشيعه ، ج 3 ، ص 561 ؛ مقتل الحسين عليه السلام ، خوارزمى ، ج 2 ، ص 14 ، انوارالهدى . ( 2 ) . اين كتاب مجموعه‌اى از روايت‌هاى برير از اميرالمؤمنين عليه السلام و امام حسن عليه السلام است ؛ و از اصول معتبر شيعى به شمار مىرود . ( تنقيح المقال ، ج 1 ، ص 167 ؛ اعيان الشيعه ، ج 3 ، ص 561 . ) ( 3 ) . اعيان الشيعه ، ج 3 ، ص 561 ؛ ابصارالعين ، ص 121 ، مركز الدراسات الاسلامية لحرس الثورة . ( 4 ) . فرسان الهيجاء ، ج 1 ، ص 39 ؛ اعيان الشيعه ، همانجا ؛ بحارالانوار ، ج 44 ، ص 383 .